Kronika
Gorbeialdeko zeharkaldia
2017/04/05-09

1. Eguna: Udala – Urkiola

EHUren Leioako Campusean elkartu ginen goizeko zortziak eta erdietan, autobusean igo eta Udalako auzora abiatu ginen. Aurkezpen azkar batzuen ostean (bilbotartutako getariarrak, bosgarren mailako biologoak…), hankak eta bizkarra deskantsatuta genituela gogotsu ekin genion bideari nahiz eta eguraldia gure aldeko ez izan.

Eñaut Izagirreren azalpenak entzuten

Eñaut Izagirre, Incognita Patagonia proiektuko glaziologoa, aritu zen aditu lehenengo egunean. Pausu eskas batzuk emanda egin genuen gure lehenengo geldialdia, elurzulo eta zertxobait aurrerago karobien inguruko azalpen batzuk jasotzeko. Zabalandirako bidean, Besaideko tontorra igaro genuen. Ordurako martxan zegoen tradizio bihurtutako gomaren jokoa, eta lagun berrien esperientzia faltaz baliatuta alde batetik bestera ibili zen.

Eñautek formazio karstikoen inguruko azalpenak eman zizkigun hamaiketako txiki bat egiten genuen bitartean. Anbotoko magalean bazkaldu genuen, eta hoztu aurretik abiatu ginen berriz ere. Ziurrenik, Anbotoko igoerak inpresio handia eragiten du, guk ez genuen sentsazio hori bizitzeko aukerarik eduki behelainoak metro eskas batzuetako ikusgaitasuna baino ez baitzigun uzten. Igoeraren latzaren ostean heldu ginen tontorrera, baina zoritxarrez, ez genuen glaziazioaren aztarnak ikusteko aukerarik eduki. Horregatik, berandu baino lehen jaitsierari ekin genion. Karsta atzean utzita azkeneko kilometroak egin genituen San Antonio ermitaren ondoan zegoen aterpetxera arte.

Anbotoko tontorrera bidean

Azkeneko aldapan gora

Heldu ginenerako beheko sua piztuta zegoen, eta epeltasuna ikaragarri eskertu genuen. Dutxatu eta primeran afaldu ostean, sutondoan eseri eta Germanek anfibio eta narrastien inguruko azalpenak eman zizkigun. Ondoren, hitzaldian aipatutako zenbait espezie argazki eta soinuen bidez identifikatzeko txapelketa egin genuen; kroak-kroak, marmolaire edo marmoleire? Elkar ezagutzeko zenbait jolasen ostean, lotara erretiratu ginen hurrengo egunerako indarberritzeko.

 

2. Eguna: Urkiola - Legutio

Astearteak argitzearekin batera denok gora! Epelean gosaldu genuen afaldutako ostatu berean eta, indarrak hartuta, eguneko aditu izango genuen Esti Sarrionandia EHUko irakaslearekin elkartu eta ibilaldiari ekin genion Urkiolatik.

Urkiolatik atera baino lehen Esti Sarrionandiarekin

Zeharkaldian zehar hainbat buruhauste emango zizkigun bigarren hitza ere zehaztu genuen, ura. Bidean zapaburu eta uhandreak ikusteko aukera izan genuen eta aurreko gauean ikasitakoa proban jartzeko balio izan zigun. Estik basoen kudeaketari buruzko azalpenak eman zizkigun, modu argi eta interesgarrian onddo eta landareen garrantzia aipatuz eta batik bat enbor hilek gure basoei ematen dieten aberasgarritasuna azpimarratuz.

Baso kudeaketaren inguruko azalpenak adi-adi entzuten

Esti Sarrionandia azalpenak ematen

Tartean hamaiketakotxo bat egin eta eguerdi alderako Otxandio zapaldu genuen, Korrikaren irteera-leku izanik kolore eta alaitasunez jantzita zeuden kaleetan zehar herriko plazara iritsi ginen. Eguzkia lagun, bertan bazkaldu genuen eta Korrikako lekukoarekin argazki bat atera ere bai. Mineraletan aberatsa zen iturri bat aurkitu genuen (aberatsegia zenbaiten gusturako), kantinplorak urez bete eta tripak indarberrituta, bideari ekin genion berriro.

Baso igel gorria topatu genuen Legutiora bidean

Legutiora iritsi eta eztarria ondo busti ondoren ederki asko sartu zitzaigun kiroldegiko aldageletan dutxa freskoa! Aurretik zumbako klasean parte hartu zuenik ere izan zen. Kontzentrazio handia eskatzen zuen joko bat ikasi genuen eta nahiko barre egin ere bai. Afaltzera irten ginen eta oso ondo afaldu genuen arren ezin izan ginen asko luzatu, kiroldegiko sarrera orduz mugatuta baikeneukan. Beste zenbait joko eta prenda artean ilundu zuen egunak eta goxo-goxo lotara joan ginen. Kiroldegiko areto zabalak elkarren zurrungak ez entzuteko nahikoa espazio eman zigun.

 

3. Eguna: Legutio – Sarria

Goizean goiz altxa eta Legutioko kiroldegia utzi genuen. Eguraldia lagun izango genuela zirudien goizean goizetik, eta gosari on batekin indarrak hartu ondoren, 3. eguneko ibilbideari ekin genion.

Urrunagako urtegia pasa, eta Zarate aldera abiatu ginen. Bidean Ibon Aristiren urtegien egoera eta ibaien ekologiari buruzko azalpenei eta azpijokoei adi (agian bigarrenei gehiago lehenengoei baino). Denon arreta bereganatu eta “psikokiller” jolaseko frogak gainditzen joateko edozein momentu aprobetxatzeko gaitasuna erakutsiz beste behin.

Ibon Aristi ibai ekologoa erreken inguruko azalpenak ematen

Uhandre palmatu arra

Bidean topaturiko sugegorria

Muruan bazkaltzeko tartetxo bat hartuta, batek baino gehiagok ez zuten aukerarik galdu hondartzan egongo bagina lez eguzki pixka bat hartzeko. Tripa beteta, indarrez beteta segi genuen. Bidean istriputxorenbat jasanda, eta eguzkiak gogoz berotzen zuela heldu ginen Zaratera. Jada ez zitzaigun asko falta Sarriako aterpetxera heltzeko, baina bidezidor eta larre berriak ezagutzeko gogoz zeuden “taldeko GPS-ak”, eta bide berriak ezagutzeko aukera luzatu ziguten…

Ameztiak eta hariztiak zeharkatu genituen Zaratera bidean

Errepidea ere zapaldu behar izan genuen bidezidorra hartzeko

Lehertuta iritsi ginen 27km ostean aterpetxera, dutxa frexko baten beharrean. Zerbeza batzuen laguntzaz indarberritu eta Aitor Arrizabalaga, saguzar eta sitsetan aditua izan genuen gurekin afalostean. Zortea ez zen baina gure aldeko egon, eta sitsendako tranpa mimo handiz prestatu bagenuen ere, ezin izan genuen bat bera ere harrapatu.

Ohera joateko gogorik ez, eta sekulako antzerki saioaz gozatzeko aukera izan genuen, jada ia profesional bihurtutako taldekide antzezleen eskutik. Datorren urtean zerekin harrituko gaituzten ikusteko gogoz geratu ginen.

 

4. Eguna: Sarria – (Arraba) Gorbea

Iratzargailuak jo zuen, egun eguzkitsu bat genuen zain; mugitzen hasi orduko, agerian gelditu ziren gaueko margolarien lanak. Honenbestez, aurpegia garbitu eta gosari eder baten ostean, janari-banaketa egin genuen, oraingoan, tentuz, Gorbeiara igo beharreko pisua ahal zen gehien neurtuz. Egunero bezala goiz abiatu ginen eta atzean utzi genuen Sarriako aterpetxea.

Hasierako zatia asfaltatua izan zen gehienbat, errepide bazterretik, eta bideari jarraiki, lehen geldialdia egin genuen Zarateko garbitokian. Bertan, talde guztia elkartu ginen berriro ere, gorputza freskatu genuen bertako iturrian eta zertxobait jan gerorako aldapak arazorik gabe igo ahal izateko. Dena jaso eta motxilak bizkarrean jarri bezain pronto abiatu ginen maldan gora, hasiera-hasieratik ikuspegi paregabeez gozatuz.

Gorbean gora

Bigarren geldialdi bat egin genuen Araza gaina harrapatzean, fundamentuzko hamaiketako bat egin ondoren, berriz ere abiatu ginen martxan, Gorbeiako gurutzea jada agerian genuela. Bertara igo baino lehen, mendiaren magalean bazkaldu genuen eta batek baino gehiagok lo-kuluxka txiki bat egiteko aprobetxatu zuen. Indarberritu ostean, motxilak bere lekuan jarri eta pixkanaka Gorbeiako gailurrera iritsi ginen. Bertan ginela, Eñaut Izagirre batu zitzaigun, lehen eguna gurekin igaro zuen aditua. Paisaiaz gozatzen ari ginen bitartean, une egokia iruditu zitzaigun Korrikari gure ekarpen txikia egiteko; eta hala, pankarta eta lekukoa eskuan genituela lau haizetara oihukatu genuen Korrikaren leloa, gurutzea inguratu genuen korrika eginez, txalo eta irrintzi artean amaituz.

Korrikaren aldeko oihuak Gorbearen puntan

Talde argazkia Gorbean

Ospakizunak amaitu ondoren, Gorbeia atzean utzi eta aterpetxerantz abiatu ginen. Beheranzko bide malkartsuan geldialdia egin genuen, bertako bistez baliatuz, Eñautek glaziarren inguruan hitz egin zigun. Zehazki, glaziarren sedimentu pilaketez, morrenez. Zertxobait gehiago ikasita, bideari jarraitu genion eta pixkanaka, geroz eta gehiago gerturatu ahala, mendien artean ezkutaturik zegoen aterpetxea ikuskortzen hasi zen.

Eñaut itzuli zen periglaziarismoaren azalpenak emateko

Goma eta pintzen dantzen amaiera iritsi zen aterpetxea zapaldu orduko, bizkarreko zama kendu eta botak askatzeko unea. Zelai orlegian etzan eta dutxetarako txandak egin bitartean, geure artean antolatu ginen jatorduko lanak egiteko. Gauero bezala, mahai-inguru ederra izan genuen, antzerki eta guzti. Azkenik, bai ornitorrinko bai mendizale, guztiok oheratu ginen.

 

5. Eguna: Arraba (Gorbea) - Areatza

Gorbeako aterpetxean ondo lo egin ostean, zer erremedio, 9:30etan Martin Arriolabengoarekin, EHUko geologoa, geratu eta eguraldia lagun bostgarren eta azken etapari ekin genion; aterpetxetik bertatik Areatza herriraino.

Bidean ikus genitzakeen formazio karstikoen inguruan hitz egin zigun Martinek, baita egungo mendiak nola iritsi ziren gaur direna izatera edota Gorbea mendiko alde banatara aurki daitezkeen lurzoru-moten, lohia eta kareharria, kasurako, arteko ezberdintasunez ere. Hala, tipi-tapa Pagomakurreko parkera iritsi eta hamaiketako egin genuen.

Martin Arriolabengoa Itxina inguruan azalpenak ematen

Tripa beteak solasaldirako gogoa ekarri eta Euskal Herriko kobazuloetan egindako astakeriez aritu ginen hizketan. Bertako maizterrak, xaguxarrak, ere izan genituen hizpide. Azken hauei ahalik eta kalte gutxien egiteko zenbait gomendio ere jaso genituen gainera.

Saguzarrak eta kobazuloak hizpide

Areatzara bidean tximeleta, sugandila eta arrain harrapaketan

Gosea asetu eta bidean aurrera egin genuen. Oraingoan, baso-kudeaketari zegokion azken eredu bat ikusi eta Ibon Aristik, EHUko biologoa, ibai-ekosistemen inguruko azken hizketaldia eman zuen. Kasu honetan, ibaietako berezitasunak aipatu zizkigun, horien artean, hein batean substantzia toxikoak deuseztatzeko duten ahalmena.

Eguerdiko hirurak aldera bazkaltzeko beta hartu genuen. Bukatu bezin pronto etapako azken txanpari egin genion aurre eta arratsaldeko 17:30ak inguruan iritsi ginen Areatzara.

Amaierako talde argazkia

Azkenean, autobusa hartu eta lokartzen hasi orduko iritsi ginen Bilboko Termibusera.

Hurrengoa ere aurtengoa bezain zoragarria izan dadila! Bejondeigula!

Irteerako argazkiak

Leave a comment

Please login to leave a comment.

Erregistra zaitez

Erregistra zaitez!

· Parte hartu edukiak hornitzen eta eztabaidatzen 
 
· Igo itzazu argazkiak, bideoak, liburuak, estekak...